Archief bijeenkomsten 2018

Deze pagina bevat de bijeenkomsten die we al gehad hebben. Terug naar de Leiden homepage

Data

2018

  • Vrijdag 12 januari 2018
  • Vrijdag 09 februari 2018
  • Vrijdag 09 maart 2018
  • Vrijdag 13 april 2018
  • Vrijdag 11 mei 2018
  • Vrijdag 08 juni 2018
  • Juli - Vakantie
  • Augustus - Vakantie
  • Vrijdag 14 september 2018
  • Vrijdag 12 oktober 2018
  • Vrijdag 09 november 2018
  • Zaterdag 15 december 2018

Programma

15 december 2018 - Megabijeenkomst thema: Deeltjesversnellers en elementaire deeltjes

Tijd: 13:30-17:00
Sprekers: Niels Nelson

Dit keer hebben we spreker gevonden uit het zuiden van het land. Niels Nelson is docent Natuurkunde en vrijwilliger op 2 Brabantse sterrenwachten Halley (te Heesch) en Tivoli (in Oudenbosch).

Het onderzoek van elementaire deeltjes en botsingen met atoomkernen gebeurt in Europa in Geneve bij het Conseil Europeén pour la Recherche Nucléaire (CERN). Voor dit onderzoek is versnellen een centraal begrip. Bij versnellen voer je energie toe aan een deeltjes. Als de massa van dat deeltjes heel klein is, is het mogelijk om hele hoge snelheden te halen. Deeltjes met snelheden tegen de lichtsnelheid hebben bij botsingen het meeste effect op elkaar. Dit geeft de onderzoekers ook de mogelijkheid om meer het inwendige karakter van de botsende deeltjes te achterhalen. Deze kennis van het kleine in de Natuurkunde kan ook goed toegepast worden voor de kennis op de grote schaal van het heelal, waar kleine deeltjes in gigantische hoeveelheden grotere invloed hebben op het gedrag van sterrenstelsels. En waarom kan je niet alle materie ook zo op deze manier versnellen ? Welke instrumenten vinden we hiervoor op CERN ? Al dit soort vragen en meer gaat Niels voor ons beantwoorden.

09 november 2018 - De Space Race

Spreker: Merlijn Verlinden

De Space Race is misschien wel een van de meest spectaculaire tijden geweest voor de ruimtevaart. Toen de koude oorlog op z'n hoogtepunt was gingen de twee grootmachten van toen, Rusland en Amerika, elkaar te lijf door te laten zien wat ze allemaal in de ruimte kon bereiken. Bedenk dat er aan het begin van de Space Race nog nooit iemand in de ruimte was geweest! Het werd een ware race waarbij voor het eerst een persoon met een raket in de ruimte werd geschoten. Amerika en Rusland gingen steeds verder de ruimte in om te laten zien hoe goed ze waren met als uiteindelijke doel een mens op de maan te zetten.

Tijdens dit praatje zal Merlijn jullie alles vertellen over de geweldige verloop van deze race, welke doelen zijn gehaald en wie de echte winnaars waren. Blast met ons mee naar de Past en herleef de tijden van toen.

12 oktober 2018 - De Oerknal Theorie

Spreker: Fedor van den Meiracker
Dit keer hebben we een mooie spreker gevonden. De voorzitter van de JWG heeft zich bereidt gevonden om onze afdeling te bezoeken in Leiden. Daar gaat hij ons alles vertellen over de oerknal. De mensheid heeft zich altijd afgevraagd waar zij nou vandaan komen. Wat is het ontstaan geweest van de menseheid, de aarde en het heelal. De wetenschap heeft ons prachtige nieuwe inzichten gegeven wat deze oorsprong zou kunnen zijn. De meest tot de verbeelding sprekende oorsprongstheorie is misschien wel de Oerknal Theorie. Deze theorie beschrijft het ontstaan van het heeelal.

Maar wat heeft er zich dan afgespeeld in die eerste seconde? Hoe waren de omstandigheden tijdens de Oerknal? Kon je de oerknal horen? Wat knalde er? Was er ruimte voordat er ruimte was? Al dit soort vragen en meer gaat Fedor voor ons beantwoorden.

14 september - Nevels

Spreker: Leon Oostrum
Nevels zijn er in vele soorten en maten. Je hebt Planetaire nevels, Emissienevels, Reflectienevels, Donkere nevels Wolf-Rayetnevels etc etc. Nevels spelen een grote rol in ons universum. Daar wordt de sterren uit geboren! Maar wat is nou het verschil tussen al die nevels? Wat voor een soort is de Orionnevel dan? En waar kun je ze dan vinden? Leon gaat het je allemaal uitleggen in onze laatste bijeenkomst zo voor de vakantie.

08 juni - Ontdekken van exoplanten

Spreker: Marit Mol Lous De laatste tijd wordt de ene na de andere exoplaneet ontdekt. Wondere werelds bij andere dichtsterren niet ver van ons vandaan. De ene planeet blijkt gigantisch te zijn, zo groot als Jupiter en staat zo dicht bij de zon als Mercurius. De andere is planeten die niet een maar twee zonnen heeft. Net als in Star Wars! En zo af en toe komen astronomen met de ontdekking van een aarde achtige planneet in het goudlokje gebied rondom een ster.

Maar hoe zijn ze in staat om planeten te ontdekking terwijl we sinds kort nog niet eens goede plaatjes hadden van Pluto? (Zie deze link voor hoe slecht die foto's waren vergeleken met nu!) Dit alles kom je te weten op de laatste JWG bijeenkomst voor de zomervakantie. We hebben een speciale gast van de sterrenkunde opleiding van de Universiteit van Leiden die jullie daar alles over gaat vertellen.

11 mei - Microsatellieten - Groots worden door klein te blijven

Spreker: Chris Verhoeven

In 2008 werd de eerste Nederlandse Nanosatelliet Delfi-C3 gelanceerd. Na bijna 10 jaar werkt deze satelliet nog steeds en iedere dag worden trouw de gegevens doorgegeven aan het grondstation in Delft. Dankzij dit succes van deze satelliet is in Nederland een onderzoekslijn en ook nieuwe industrie ontstaan. Extreem kleine satellieten hebben een grote toekomst. Daarbij zullen ze meestal samenwerken in zwermen. Er zijn zowel zwermen voor aardobservatie als zwermen voor wetenschappelijk onderzoek. Een belangrijke wetenschappelijke zwerm missie is de Orbiting Low Frequency Array for Radioastronomy (OLFAR). Het is een radiotelescoop gebaseerd op een zwerm mini-satellieten in een baan om de maan.

Bij deze lezing wordt als eerste in gegaan op de nanosatellieten zelf; de ontwikkeling van eerste satelliet naar zwermen, het inwendige van de satellieten Delfi-C3, Delfi-n3Xt, INS-1A en INS1-B die allen al in een baan om de aarde zijn en de verdere toekomst.

13 april - Orbitaalmechaniek

Spreker: Jelle Verstraaten
Hoe beweegt alles in de ruimte? Hoe kom je van de een planeet naar de volgende? De wetenschap die daar over gaat heet orbitaal mechaniek…. moeilijk woord. Deze wetenschap gaat over hoe je objecten in een baan rond een planeet, maan of astroide krijgt. In Kerbel Space Program draait alles om orbitaal mechaniek. Met deze awesome game gaat Jelle jullie vertellen hoe we ruimteschepen in een baan rond onze zon, planeten en kometen krijgen.

09 maart - Onderwerp: Onzichtbare draden en knopen in het heelal

Spreker: Peter Perdijk

Onderwerp: Onzichtbare draden en knopen in het heelal Het heelal bestaat uit miljarden sterrenstelsels. Als je naar plaatjes kijkt zoals die van de Hubble Deep Field dan zou je niet zeggen dat ze allemaal verbonden zijn aan elkaar. Het is dan ook pas 30 jaar geleden dat we voor het eerst de immense structuren in het heelal konden bevatten. Maar waar bestaat dat kosmische web dan uit, hoe groot zijn die structuren en hoe zijn ze ontstaan?

09 februari 2018 - Zwarte gaten - gevangen in ruimte en tijd

Zwarte gaten zijn misschien wel de meest spannende hemellichamen die we kennen. Dat is vreemd, want zoals de naam al zegt: ze zijn zwart! Hoe kan iets dat je niet kan zien dan toch zo interessant zijn? Dat komt door de reden dat die zwarte gaten zwart zijn: het zijn sterren, of andere opeenhopingen van materie, die zó zwaar zijn dat zelfs licht er niet aan kan ontsnappen.

En dat is nog maar het begin! Albert Einstein dacht dat er helemaal niets aan zwarte gaten kan ontsnappen. De natuurkundige Stephen Hawking dacht dat Einstein ongelijk had, en dat een zwart gat wél straling kan uitzenden. Wie heeft er gelijk? We weten het niet! En zo zijn er nog veel meer dingen die we niet begrijpen aan zwarte gaten. Op deze avond komt Marcel Vonk van de Universiteit van Amsterdam vertellen wat we wel en wat we niet weten over zwarte gaten, en hoe wetenschappers op dit moment onderzoek doen om al die open vragen te beantwoorden.

12 januari 2018 - Astro deeltjes fysica

Om het grote te begrijpen moet je wel eens naar het allerkleinste kijken. Sterrenkunde gaat niet alleen maar om het allergrootste. Ook moet je wel een naar het allerkleinste kijken om te begrijpen wat er op grote schaal gebeurt. Hoe komt het bijvoorbeeld dat een ster licht uit straalt? Omdat te begrijpen kom je al heel snel naar kleine deeltjes genaamd waterstof atomen die samensmelten (fuseren) en vervolgens licht (fotonen) uitstralen.

Thijs Desain komt deze avond langs om alles te vertellen over de allerkleinste deeltjes van het universum. Waar de deeltjes van het universum uit bestaat, hoe we de deeltjes kunnen meten en wat dat met sterrenkunde te maken heeft. Atomen, fotonen, elektronen. Van alles zal voorbij komen waarbij je leert hoe het allerkleinste in het universum de motor achter de sterren is.