Sterrenkunde.nl Sterrenkunde in Nederland
Sterrenkunde.nl wordt verzorgd door de JongerenWerkGroep voor Sterrenkunde
Maan
Huidige maanfase

Gravitatielens


Het effect van een gravitatielens
Het effect van een gravitatielens

Het is algemeen bekend dat een massa door de zwaartekracht wordt aangetrokken door een andere massa. De aantrekkingskracht van de aarde zorgt er bijvoorbeeld voor dat als je omhoog springt, je weer op aarde terecht komt. Ook zorgt de zwaartekracht er voor dat de maan om de aarde blijft draaien en de planeten om de zon. Minder bekend is dat massa ook licht aantrekt: als een lichtstraal langs een zwaar object scheert, zal als gevolg van de zwaartekracht de baan van die lichtstraal worden afgebogen. De afbuiging van licht door massa werd al in 1804 voorspeld door de Duitser Soldner op basis van de wetten van Newton. Het was echter Einstein, die na het ontwikkelen van zijn algemene relativiteitstheorie de juiste afbuigingshoek voorspelde.

Dat deze afbuigingshoek klopte is voor het eerst aangetoond bij een zonsverduistering in 1919. Doordat de zon verduisterd was, was het mogelijk een aantal sterren te zien die zich - natuurlijk schijnbaar - vlak bij de zon bevonden. De verplaatsing van deze sterren door het gravitatielens-effect bleek precies overeen te komen met de voorspelling van Einstein.

Door de Hubble Space Telescope zijn de afgelopen jaren enkele bijzondere foto's gemaakt waarop dit gravitatielens effect ook te zien is. En ervan is een opname van een groep sterrenstelsels die bekend staat onder de naam Abell 2218.

Op de opnamen zijn een aantal boogjes te zien die het gevolg zijn van het gravitatielens-effect. De gefotografeerde cluster is z zwaar en compact, dat passerende lichtstralen door zijn enorm sterk zwaartekrachtveld worden afgebogen.

Net zoals licht door een lens kan worden afgebogen. Door dit effect worden de beelden van objecten die ver achter de cluster liggen, vergroot, versterkt en vervormd. De cluster doet als het ware dienst als een vergrootglas waardoor we sterrenstelsels kunnen zien, die normaal te zwak zijn om te worden waargenomen.


Terug naar de woordenlijst

Advertenties
Sterren en planeten 2013
Alle informatie benodigd voor de amateurastronoom voor 2013 kun je vinden in sterren en planeten 2013.
Cursusbrochure Sterrenkunde
Deze brochure bevat alle basisbegrippen en kennis van de sterrenkunde. Ideaal voor starters in deze hobby (bestelcode JWG-80).
Astrodisk
Heb je je wel eens afgevraagd hoe een bepaalde ster heet? Net als de zon veranderen ook de sterren steeds van plaats aan de hemel. Met deze draaibare sterrenkaart kun je heel gemakkelijk de verschillende sterrenbeelden en sterren opzoeken (bestelcode AW-10).
Partnersites
De Jongenenwerkgroep voor Sterrenkunde. Vereniging voor 8 t/m 20 jarige met sterrenkunde als hobby.
Sterrenkijker.nl geeft informatie over sterrenkijker, telescopen, verrekijkers, enz.
Informatie over alle sterrenbeelden.
Pagina over deepskyobjecten
Prachtige site over zonsverduisteringen
De Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde. Al meer dan 100 jaar het centrum voor amateursterrenkunde.
Www.astronomie.nl. Verzorgd door de Nederlandse Onderzoeksschool voor Astronomie
Stichting UniVersum is een stichting ter promotie van de (amateur)sterrenkunde. Zij is o.a. uitgeefster van veel sterrenkundig materiaal
Zenit is het sterrenkundig tijdschrift voor de amateurastronoom
Veel sterrenkundige nieuwtjes vind je hier.
Veel sterrenkundige info.
Universiteit Utrecht, faculteit Natuur & Sterrenkunde Valid XHTML 1.0! Valid CSS!